U SUSRET PRAVOSLAVNOJ NOVOJ GODINI: Građani najčešće proslavljaju u krugu porodice

Foto: Arhiva/V.N.

Specifičnost julijanskog kalendara je u tome što „kaska“ 13 dana duže.

„Zanimljivo je to da početna razlika, ova dva kalendara, od deset dana vremenom se povećala, pa tako danas iznosi 13 dana, dok će 2100. godine se povećati na 14 dana, te će Božić, po julijanskom kalendaru, padati 8. januara“, kazala je profesorica istorije, Maja Vidović.

Srpska pravoslavna crkva je zadržala julijanski kalendar, a prva javna proslava Nove godine prema starom kalendaru dogodila se 1923. godine u beogradskoj kafani „Kasina“.

„Naravno, da se u doba komunizma, na sve moguće načine pokušao suzbiti nacionalni identitet, prije svega srpski, radeći na tome da se stvori jedino „jugoslovenska nacija“. Pa se tako, moglo pročitati u naredbama, da se dan uoči proslave Stare nove godine sve kafane zatvaraju do 22 časa, dok su Srbi, ipak, slavili krišom po kućama, možemo slobodno da kažemo iz inata. Kada govorimo o masovnijoj proslavi ona je počela poslednjih godina 20. vijeka, kada se organizuju dočeci na gradskim trgovima, klubovima i restoranima. Bilo kako bilo, u svijetu postoji veliki broj kalendara, najviše vjerskog karaktera, koji se razlikuje od naroda do naroda“, ispričala je Vidović.

Srpska Nova godina se najčešće proslavlja molitveno u krugu porodice, ali i kolektivno u društvu prijatelja.  U ponoć se, međusobno pozdravljaju i čestitaju Novu godinu. Takođe, u nekim krajevima jede se glava pečenice, a domaćica mijesi novogodišnju česicu „Vasilicu“.

„Naš narod je oduvijek imao izrazit osjećaj za očuvanje nacionalnog identiteta, tako da srpska Nova godina predstavlja za mene dio tradicije koja čini temelj našeg naroda. Običaji se prenose sa generacije na generaciju i mijenjaju svoj oblik, ali njihova srž i smisao ostaju netaknuti. Tu noć ne dočekujemo samo Novu godinu, dočekujemo i Mali Božić i Svetog Vasilija Velikog. Vjeruje se da tu noć ne bi trebalo spavati, već budan dočekati novi dan, kako bi nova godina bila što uspješnija. Ovo su sve porodični praznici, pa ću ih dočekati u krugu porodice i novu godinu ispuniti milosrđem“, rekla je D. Petrović iz Teslića.

Ipak, vremena kada su kovid mjere na snazi zahtijevaju nešto drugačija prilagođavanja, ali duh praznika uglavnom ostaje isti.

„Za mene, kao i za mnoge pravoslavce, Srpska nova godina predstavlja praznik koji se rado dočekuje i slavi u toploj, porodičnoj atmosferi. To je prilika da provedemo vrijeme zajedno, a uz to i da budemo odgovorni zbog pandemije i izbjegavamo velika okupljanja. Možda je ljudi nakon svih tih dešavanja dočekuju s manje entuzijazma, ali zasigurno zauzima posebno mjesto u srcu svakog hrišćanina“, rekao je I. Lepušina iz Istočnog Sarajeva.

Srpska pravoslavna crkva 1. januara po julijanskom kalendaru slavi spomen u čast Isusa Hrista i Svetog Vasilija, odakle i naziv za julijansku novu godinu – Vasilica. Uobičajeno je da se vjernici od Vasilice do Bogojavljenja pozdravljaju sa usrdnim pozdravom „Hristos se rodi!“.

„Srpska nova godina me sjeća na djetinjstvo. Tada sam volio da idem u manastir Zavalu pored Trebinja, kod svog duhovnog Oca Vasilija. I to me proslavljanje uvijek podsjećalo na uranak i na svetitelja iz 4.vijeka, jednog od najvećih bogoslovskih učitelja u istoriji hrišćanstva“, ispričao je S. Višekruna iz Trebinja.

Osim pravljenja novogodišnjeg kovrtanja koji se stavljao volovima na rogove, jedenja jabuke s medom i zapečene slatke bundeve, jedan od običaja je i da se kupi neka nova stvar tog dana, kako bi kuća i ukućani tokom cijele godine imali napretka.

NAJNOVIJE IZ RUBRIKE

PRONAĐENO BURE SA LJUDSKIM OSTACIMA: Sumnja se da pripadaju nestalom Aleksandru Nešoviću

U BLIZINI Inđije danas je pronađeno bure u kojem su se nalazili ljudski ostaci, a prema prvim nezvaničnim informacijama, sumnja se da je riječ o tijelu Aleksandra Nešovića.

PROMJENE NA ČELU KLINIKA UKC-A: Šobot otkrio razloge smjene dugogodišnjih načelnika

U UNIVERZITETSKOM kliničkom centru Srpske smijenjeni su načelnici pojedinih klinika.

TUŽILAŠTVO NALOŽILO 70 VJEŠTAČENJA: Prikupljaju se dokazi iz vozila i kafane gde se sumnja da je ubijen Baja

U DOSADAŠNJEM toku istrage koja se vodi protiv 10 lica zbog postojanja osnova sumnje da su izvršili različita krivična djela u vezi sa krivičnim delom Teško ubistvo izvršeno na štetu A.N, za čijim tijelom se i dalje traga, Više javno tužilaštvo u Beogradu donelo je ukupno 70 naredbi za različita vještačenja.

DODIK: Smrt 12 banjalučkih beba – tragedija kada je svijet položio ispit iz okrutnosti

SMRT 12 banjalučkih beba je jedna od najtragičnijih i najpotresnijih rana srpskog naroda u Republici Srpskoj i posljedica neljudske blokade i sramnog ćutanja međunarodne zajednice koja je dozvolila da nevina djeca umiru bez kiseonika, bez mogućnosti da dišu, istakao je predsjednik Milorad Dodik.

FOČA I ZVANIČNO DOBILA STATUS GRADA: Vukadinović – Počinje nova era razvoja

NAČELNIK Foče Milan Vukadinović najavio rješavanje ključnih infrastrukturnih problema i realizaciju strateških projekata vrijednih milione evra.

NOVI UGOVOR O GRANIČNIM PRELAZIMA: Lakši prelazak i bolju kontrolu granice

SAVJET ministara usvojio je danas izvještaj o pregovorima za zaključivanje ugovora između BiH i Hrvatske o graničnim prelazima, koji će ojačati saradnju dvije zemlje, te obezbijediti uslove za lakši prelazak granice i za efikasan sistem kontrole.

ŠTA PODRAZUMIJEVAJU IZMJENE ZAKONA O PRAVIMA BORACA? Bivši pripadnici Vojske Republike Srpske Krajine dobijaju status borca

NARODNA skupština Republike Srpske sinoć je jednoglasno usvojila Zakon o izmjenama i dopunama Zakona o pravima boraca, vojnih invalida i porodica poginulih boraca Odbrambeno-otadžbinskog rata Republike Srpske po hitnom postupku.

KRSNA SLAVA CRKVE U PRIJAKOVCIMA: Mještani sami pripremili trpezu

U BANJALUČKOM naselju Prijakovci danas, 21. maja je proslavljena slava Crkve Vaznesenja Gospodnjeg, uz molitveno sabranje vjernika i okupljanje mještana u duhu zajedništva koji ovaj kraj njeguje.

ŠTA ZNAČI AKO PADA KIŠA NA SPASOVDAN? Narodna vjerovanja kažu da je to dobar znak

NA Spasovdan, jedan od značajnih praznika u pravoslavnom kalendaru, u pojedinim krajevima se posebna pažnja pridaje i vremenskim prilikama, pa se tako i kiša na ovaj dan često tumači kroz narodna vjerovanja.

SAHRANJENA DOBRILA KUKOLJ: Kao desetogodišnja djevojčica odvedena u Jasenovac i preživjela pakao

DUGOGODIŠNJI predsjednik banjalučkog Udruženja logoraša Drugog svjetskog rata Dobrila Kukolj sahranjena je danas na groblju Sveti Pantelija u Banjaluci u prisustvu članova porodice, Udruženja i brojnih poštovalaca.