MEĐUNARODNI PRAZNIK RADA, 1. MAJ: Simbol borbe za bolji i pravedniji svijet

Foto: Ilustracija

Taj datum svojevrsni je simbol vizije i borbe za bolji položaj rada i uopšte pravedniji sijvet, ali i manifestacija podsećanja na žrtve u toj borbi.

Međunarodni praznik rada obilježava se tog dana u znak sjećanja na 1. maj 1886. godine, kada je u Čikagu više desetina hiljada radnika demonstriralo ulicama, zahtjevajući povoljnije uslove rada, bolji položaj radnika, između ostalog i dosljednu primenu osmočasovnog radnog vremena.

Bili su to tada gotovo revolucionarni zahtjevi i uslijedila je oštra reakcija poslodavaca i vlasti.

Tog dana u Čikagu, 1886. godine, oko 40.000 radnika stupilo je u generalni štrajk, zahtjevajući bolje uslove rada, izražene u paroli „tri osmice“ – po osam sati rada, odmora i slobodnog vremena. Organizatori su prethodno predočili realne probleme i ispostavili neposredne zahtjeve poslodavcima.

Protest na koji je odgovoreno represijom i brutalnom reakcijom vlasti i poslodavaca, a što je dovelo do niza žrtava, prihvaćen je kao simbol borbe za prava rada i obespravljenih uopšte.

Te 1886, u Čikagu, protesti su započeli 1. maja, a do najoštrijih sukoba s policijom došlo je narednih dana, posebno 4. i 5. maja, kada su se sukobi proširili i van Čikaga.

Policija je intervencijom nastojala da razbije protestne skupove i dovede do podjele demonstranata, što se završilo ozbiljnim sukobima u kojima je bilo žrtava među štrajkačima, ali i među pripadnicima policije.

U sukobima s policijom ubijeno je tada najmanje šest i ranjeno oko 50 radnika, a veliki broj je uhapšen. Više radničkih vođa osuđeno je kasnije na smrt, a trojica na robiju.

U znak sjećanja na velike manifestacije obespravljenih, i njihovu odlučnu borbu, s nizom žrtava, na Osnivačkom kongresu Druge internacionale 1889. godine, održanom o 100. godišnjici pada Bastilje, 14. jula, odlučeno je da se 1. maj nadalje širom svieta obeležava kao međunarodni praznik rada sa masovnim skupovima, demonstracijama i prigodnim manifestacijama, u znak sjećanja i opomene.

Na Drugom kongresu 1891. godine 1. maj je i formalno proglašen za Međunarodni praznik rada. Trebalo je da to bude opšta manifestacija solidarnosti radnika u borbi protiv svih vidova nepravde i eksploatacije.

Postupno, kako su sindikalni i radnički pokreti jačali, tokom posljednjih godina 19. vijeka i prvih decenija 20. vijeka, 1. maj je sve masovnije prihvatan i obilježavan, vrlo često i širokim protestnim manifestacijama.

Posljednjih decenija, usljed sve upadljivije raslojenosti i urušavanja prava radnika, prvomajski protesti širom svijeta ponovo dobijaju vidove oštrijih protestnih okupljanja.

(Tanjug)

NAJNOVIJE IZ RUBRIKE

VREMENSKA PROGNOZA ZA PETAK: Nakon svježeg jutra zasijaće sunce

U Republici Srpskoj i FBiH sutra se, nakon svježeg jutra, očekuje sunčano i toplo vrijeme, uz prolaznu oblačnost i pojačan vjetar uveče.

NOVO ZADUŽENJE SRPSKE: Vlada prihvatila odluku o zajmu od 35,2 miliona evra

VLADA Republike Srpske donijela je odluku o prihvatanju zaduženja Republike Srpske kod Međunarodne banke za obnovu i razvoj za dodatno finansiranje projekta unapređenja geoprostorne infrastrukture i procjene vrijednosti nepokretnosti u iznosu do 35.200.000 evra.

DODIK NAKON SASTANKA SA ŠOJGUEM: Rusiju brine antisrpski vojni savez Hrvatske, Albanije i tzv. Kosova

PREDSJEDNIK SNSD-a Milorad Dodik rekao je da je na sastanku sa sekretarom Savjeta bezbjednosti Ruske Federacije Sergejom Šojguom istakao da je BiH kolonija kojom upravljaju stranci i da se vlast Republike Srpske bori da se oslobodi kolonijalnog jarma i očuva slobodu.

NA BIROU VIŠE OD 11.000 NEZAPOSLENIH: U Brčkom nedostaje kvalifikovane radne snage

NA evidenciji Zavoda za zapošljavanje Brčko distrikta BiH trenutno se nalazi 11.370 osoba, što je za 227 osoba manje u odnosu na maj prošle godine kada je bilo registrovano 11.597 nezaposlenih

OBRAČUNAVA SE NA OSNOVU PROSJEČNE PLATE: Od 1. jula kreće isplata uvećanog materinskog dodatka

UVEĆAN materinski dodatak se kreće isplaćivati od 1. jula 2026. godini na bazi onoga što smo zaključili i u okviru čega ćemo pripremiti odluku Vlade koja je u skladu sa Zakonom o dječijoj zaštiti i upravo će definisati ovaj iznos, rekao je Alen Šeranić, ministar zdravlja i socijalne zaštite.

„DOĐITE DOGODINE“ Zdravstveni sistem u BiH u kolapsu, liste čekanja na preglede traju više mjeseci

STANOVNICI Bosne i Hercegovine, posebno u većim mjestima poput Sarajeva, suočavaju se s višemjesečnim čekanjem na specijalističke preglede i dijagnostičke procedure u javnom zdravstvenom sistemu. Magnetne rezonance, CT pregledi, ultrazvuci i pojedini specijalistički termini često su zakazani tek nakon nekoliko mjeseci, zbog čega veliki broj pacijenata pomoć traži u privatnim zdravstvenim ustanovama.

DODIK NA SASTANKU SA ŠOJGUEM: „Dobro ste primijetili da je Republika Srpska pod stalnim pritiskom“

PREDSJEDNIK Milorad Dodik rekao je na sastanku sa sekretarom Savjeta bezbjednosti Ruske Federacije Sergejom Šojguom da su odnosi dvije zemlje bez otvorenih pitanja i da se nastavljaju boriti za iste vrijednosti, za vlastitu državu i narod.

IZMJENE REGULACIONOG PLANA: Gradski most u Banjaluci mogao bi dobiti 4 trake

GRADSKI most u Banjaluci, poznat i kao most Patre, mogao bi u narednim godinama biti proširen na četiri saobraćajne trake, što predstavlja jednu od najvećih planiranih saobraćajnih promjena u centru grada.

VLADA SRPSKE ODREDILA MASKIMALNE MARŽE ZA LIJEKOVE I NAMIRNICE: Pogledajte šta je sve na listi

VLADA Republike Srpske danas je donijela odluku o određivanju marže za određene životne namirnice, hranu za dojenčad i bebe i za sredstva za higijenu, kao i za lijekove.

TRIŠIĆ BABIĆ: Pred nama je vrijeme u kome Srpska više ne traži svoje mjesto u svijetu

EVROPSKI samit o ekonomiji i bezbjednosti, organizovan pod pokroviteljstvom Gold institut za međunarodnu saradnju jedan je od najznačajnijih političkih događaja, koji se u novijoj istoriji Republike Srpske i njene prestonice Banjaluke održava, rekla je na otvaranju samita vršilac dužnosti direktora Kancelarije za međunarodnu saradnju Republike Srpske Ana Trišić Babić.