„POČETAK TRAGEDIJE I UBISTVO SRPSKOG SVATA SE NE MOŽE SLAVITI“: Reakcije zvaničnika na obilježavanje tzv. Dana nezavisnosti BiH

Foto: Printskrin/JutjubRTRS

Predsjednik Republike Srpske Siniša Karan izjavio je za Srnu da za srpski narod i Republiku Srpsku 1. mart nije, niti će ikada biti praznik, nego simbol početka tragičnih sukoba i stradanja u BiH.

– Tog dana na Baščaršiji je pala i nevina krv srpskog svata Nikole Gardovića, i ta istorijska činjenica obavezuje nas da ne pristajemo na nametanja i prekrajanje istorije. Istorijski potvrđene činjenice moramo uvijek iznova ponavljati da nam se ne bi ponovila stradanja – istakao je Karan.

S obzirom na to da se 1. mart obilježava u polovini BiH, rekao je predsjednik Srpske, to samo dokazuje da je BiH ostala raspolućena i zauvijek podijeljena.

– Taj dan je samo krucijalni pokazatelj da bi srpski narod bio preglasavan i dalje u budućnosti da se nije oslonio na sopstvenu snagu i želju za slobodom koja je krunisana Republikom Srpskom. Srpsko nacionalno biće bilo bi izbrisano sa ovih prostora da nije bilo odluka donesenih 9. januara 1992. godine – ukazao je Karan.

On je naglasio da BiH, koja je nastala 1995. godine, može funkcionisati isključivo na slovu Dejtonskog mirovnog sporazuma kao zajednica dva ravnopravna entiteta i tri konstitutivna naroda, a ne na jednostranim, unitarističkim narativima i nametnutim odlukama samozvanaca.

– Samo dosljedno poštovanje Dejtona može biti temelj stabilne i održive BiH. Sve drugo vodi podjelama, nepovjerenju i novim krizama. Sve ostalo vodi onome što je postojalo prije Dejtona, a to su samostalna Republika Srpska i samostalna muslimansko-hrvatska Federacija BiH – rekao je Karan.

Predsjednik Republike poručio je da Republika Srpska ostaje čvrsto opredijeljena za mir, ustavnost i zaštitu svojih prava.

– Republika Srpska poštuje i čuva Dejtonski mirovni sporazum. To je naša dužnost. Pozivamo i sve ostale strane da čine isto. To je njihova dužnost – naveo je Karan.

Kovačević: Srpska slavi dan kada je potpisan mir i osnovana BiH prihvatljiva svim njenim narodima, a FBiH dan kada su preglasavanjem Srba izabrali rat

Činjenica da Srpska slavi dan kada je potpisan mir i osnovana BiH prihvatljiva svim njenim narodima, a FBiH dan kada su preglasavanjem Srba izabrali rat, govori sama za sebe, rekao je srpski delegat u Domu naroda Parlamentarne skupštine BiH Radovan Kovačević.

Kovačević, koji je i portparol SNSD-a, istakao je da će Srpska uvijek slaviti i čuvati mir.

– Drago mi je da ovaj datum konačno obilježavamo na pravi način – naveo je Kovačević na „Iksu“.

Kovačević je podsjetio na svoju izjavu iz 2018. godine da se 1. mart može obilježavati jedino kao dan žalosti.

Selak: Za Srbe iz Republike Srpske 1. mart predstavlja sjećanje na neustavni referendum o nezavisnosti BiH

Za Srbe iz Republike Srpske 1. mart predstavlja sjećanje na neustavni referendum o nezavisnosti BiH i ostaje trajni podsjetnik na progon, ugroženost i prvu žrtvu rata koji je odmah potom i uslijedio, izjavio je Srni ministar pravde Republike Srpske Goran Selak.
On je istakao da 1. mart više od tri decenije razdvaja osjećanja, tumačenja i istorijsko pamćenje naroda koji žive u BiH.

– Istina i poštovanje činjenica moraju biti temelj bilo kakvog razgovora o prošlosti, ali i o budućnosti. Srpski narod referendum održan 1. marta 1992. godine nije priznao, jer nije postojao istinski konsenzus. Postojalo je samo preglasavanje koje smo doživljavali više puta u prošlosti – podsjetio je Selak.

Prema njegovim riječima, ubistvo srpskog svata Nikole Gardovića tog 1. marta na Baščaršiji u Sarajevu ostalo je duboko urezano u kolektivno pamćenje srpskog naroda.

– Neustavni referendum i ubistvo Srbina na Baščaršiji bili su sinhronizovani signali da za Srbe nema mjesta u BiH. Zato je i formirana Republika Srpska kako bi zaštitila naše pravo na postojanje i slobodu – napomenuo je Selak.

On je podsjetio da BiH nema zakon o praznicima i da za Republiku Srpsku 1. mart nikada nije i ne može postati praznik.

– Svijest o istoriji ne može biti zasnovana na jednostranom tumačenju koje ne obuhvata istinsku ravnopravnost i konsenzus svih naroda. Srpska obilježava svoje praznike koji imaju pravni, istorijski i institucionalni značaj za srpski narod – naglasio je Selak.

On vjeruje da pravo, norme i institucije moraju biti vodilja srpskog naroda ka boljoj budućnosti.

– Pravda znači da sjećanje ne može i ne smije biti instrument za podjele, već okvir u kojem su mogući dijalog i međusobno uvažavanje. To podrazumijeva da istorijske činjenice prepoznajemo u njihovom punom i pravom značenju – poručio je Selak.

On je istakao da sjećanje na 1. mart 1992. godine treba biti podsjetnik da je jedino uzajamnim uvažavanjem moguće izgraditi osnovu mira, povjerenja i trajnog suživota.

– Ne u zaboravu, ne u jednostranim tumačenjima, već u istinskom suočavanju sa prošlošću, uz poštovanje dostojanstva svakog čovjeka – rekao je Selak.

Šehovac: 1. mart je za Srbe Dan žalosti jer je tog dana mučki ubijen srpski svat na Baščaršiji

Zamjenik predsjednika Predsjedništva Boračke organizacije Republike Srpske Goran Šehovac izjavio je Srni da 1. mart kao praznik nikada neće biti prihvatljiv Srbima u Republici Srpskoj, jer je tog dana prije 34 godine u centru Sarajeva mučki ubijen srpski svat Nikola Gardović, jer je nekome smetala srpska zastava.

Šehovac je naveo da je riječ o jednom od najtužnijih dana koji treba da bude proglašen danom žalosti.

– Tog dana Srbin je ubijen mučki, na najzlobniji način, kada su se ljudi veselili, u samom centru Sarajeva, jer je nekome smetala srpska zastava – rekao je Šehovac.

On je istakao da je srpska zastava zakonom priznata kao zvanična zastava Republike Srpske, ali da se ni danas ne može pronijeti kroz Sarajevo i Federaciju BiH /FBiH/.

Minić: Početak tragedije i ubistvo srpskog civila se ne može slaviti

Premijer Republike Srpske Savo Minić istakao je da je Vlada proglasila 1. mart Danom žalosti u Srpskoj, jer smatra da se početak tragedije u BiH i ubistvo civila prije 34 godine ne može i ne smije slaviti.

– Vlada Republike Srpske proglasila je 1. mart Danom žalosti, jer i nakon 34 godine smatramo da početak tragedije i ubistvo civila ne možemo i ne smijemo slaviti – napisao je Minić na „Iksu“.

Stevandić: Saučešće moralu, empatiji i svima koji slave ubistvo srpskog svata na Baščaršiji

 Saučešće moralu i empatiji i svima koji slave ubistvo svata na Baščaršiji u Sarajevu 1. marta 1992. godine i početak rata, poručio je predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske Nenad Stevandić.
Stevanić je upitao da li su im namjere možda ostale iste?

– Kako god, jasan je duboki poremećaj osnovnih kriterijuma, što dugoročno sprečava uspostavljanje zajedničkih vrijednosti i raspiruje mržnju. Srpska će sve preživjeti! – napisao je Stevandić na platformi „Iks“.

Dan žalosti u Republici Srpskoj

U Republici Srpskoj danas je Dan žalosti povodom 34 godine od tragičnih događaja koji su bili povod za otpočinjanje sukoba u BiH.

Odluku o proglašenju Dana žalosti donijela je Vlada Republike Srpske na jučerašnjoj telefonskoj sjednici.

Povodom Dana žalosti na svim institucijama Republike Srpske zastave će biti spuštene na pola koplja, sve kulturne manifestacije će biti otkazane, a sportski događaji prilagođeni Danu žalosti, saopšteno je iz Biroa Vlade Republike Srpske za odnose sa javnošću.

U dijelu Federacije BiH sa većinskim bošnjačkim stanovništvom 1. mart se obilježava kao takozvani dan nezavisnosti BiH jer je tada održan nelegalni referendum o nezavisnosti i otcjepljenju BiH od SFRJ.

Srbi u Republici Srpskoj 1. mart pamte po ubistvu srpskog svata u Sarajevu, što je bio i okidač za početak ratnih sukoba.

Ovaj tragični datum u Republici Srpskoj se ne praznuje, već 21. novembar – dan kada je u američkoj vazduhopolovnoj bazi „Rajt-Peterson“ kod Dejtona parafiran Opšti okvirni sporazum za mir u BiH koji je obilježio kraj građanskog rata u BiH.

Ko je ubio srpskog svata na Baščaršiji?

Prije 34 godine na sarajevskoj Baščaršiji ubijen je Nikola Gardović, ranjen pravoslavni sveštenik Radenko Mirović, dok su ubice, koje muslimanska vlast u Sarajevu nije ni pokušala da pravično kazni, spalile srpsku zastavu.

Protiv Ramiza Delalića Ćele koji je ubio Nikolu Gardovića tek početkom 2006. godine sarajevsko Kantonalno tužilaštvo pokrenulo je sudski proces, koji nikada nije okončan, jer je ovaj zločinac ubijen 2008. godine u Sarajevu.

Osim Delalića, koji je naknadno priznao da je ubio Gardovića, svjedoci su kao napadače prepoznali i Suada Šabanovića iz Zvornika i Muhameda Švrakića iz Sarajeva, koji je sin osnivača zloglasnih „Zelenih beretki“ Emina Švrakića.

Četvrti napadač je Taib Torlaković, koji je kao i Ćelo, nakon rata ubijen u mafijaškom obračunu u Sarajevu.

Delalić je odmah nakon početka ratnih sukoba u Sarajevu postao komandant Devete muslimanske brdske brigade takozvane Armije BiH, a od tadašnjeg predsjednika takozvanog ratnog Predsjedništva BiH Alije Izetbegovića „za zasluge“ je na poklon dobio pištolj sa posvetom.

Srpski svatovi 1. marta 1992. godine okupljali su se u sarajevskom naselju Alipašino polje, a domaćini Gardovići su na balkon stana, u skladu sa običajima istakli srpsku trobojku. Međutim, već tada su među komšijama primijetili njihovu netrpeljivost i čuli neprimjerene i zlurade komentare.

Desetak bandita, ali ne komšija, pokušali su već tada da dokače i skinu srpsku zastavu, što im svatovi i domaćini nisu dozvolili.

Tog 1. marta, u 14.30 časova, u crkvi Svetog Preobraženja u Novom Sarajevu vjenčali su se Milan Gardović i Dijana Tambur.

Svadbeni ručak bio je organizovan u Domu Svete Tekle, u Staroj pravoslavnoj crkvi na Baščaršiji.

Poslije vjenčanja, stotinjak svatova automobilima su se uputili u Dom udaljen oko sedam kilometara. Pošto ispred Stare crkve ne postoji parking, kolona je stala 150-200 metara dalje – kod Vijećnice, gdje su ostavljeni automobili, a svatovi su pošli pješke prema Domu.

Prema svjedočenjima svatova i očevidaca iz pješačke zone na Baščaršiji, do svatova se dovezao bijeli „golf“ u kojem su bila četvorica sarajevskih kriminalaca, a među njima i ozloglašeni Ćelo. Oni su izašli iz vozila i pokušali da barjaktarima oduzmu srpske zastave.

Došlo je do komešanja, nakon čega su dvojica mladića zapucala i ranila srpske svatove Mirovića i Gardovića. Nekoliko minuta kasnije Gardović je preminuo u kolima Hitne pomoći.

Porodica Gardović je nakon ubistva na Baščaršiji morala da se iseli iz Sarajeva.

(SRNA/RTRS)

NAJNOVIJE IZ RUBRIKE

SVEČANOST U ZALUŽANIMA: „Policija Srpske je čvrst oslonac u vremenu prepunom bezbjednosnih izazova“ (FOTO)

CENRALNA svečanost povodom obilježavanja Dana policije - 4. aprila održava se u Centru za obuku u Zalužanima.

DO UTORKA VANREDNO STANJE: Moguće poplave u ovom dijelu BiH

AGENCIJA za vodno područje rijeke Save objavila je da se od danas do utorka, 7. aprila, na području srednjeg i donjeg dijela rijeke Spreče očekuje vanredno hidrološko stanje i moguće poplave, te da se tokom naredne sedmice očekuje i porast vodostaja Save.

UKC OBJAVIO PODATKE: Evo koliko beba je rođeno od početka godine

U porodilištu Univerzitetskog kliničkog centra /UKC/ Republike Srpske u prva tri mjeseca rođeno je 729 beba, rečeno je Srni u ovoj zdravstvenoj ustanovi.

PREMINUO U 80. GODINI: Danas sahrana oca trojice poginulih boraca VRS

U Trnovu će danas, 4.aprila, biti sahranjen Marinko Bjelica, otac troje poginulih boraca Vojske Republike Srpske, koji je preminuo juče u 80. godini života nakon duge i teške bolesti.

DJEČACI U PREDNOSTI: Izvještaj iz porodilišta u Srpskoj

U Republici Srpskoj u protekla 24 časa rođena je 21 beba, 10 djevojčica i 11 dječaka, rečeno je Srni u porodilištima.

KONAČNO: Novi most u Česmi se otvara naredne sedmice

VRŠILAC dužnosti direktora "Puteva Republike Srpske" Miroslav Janković izjavio je da bi most preko rijeke Vrbas u banjalučkom naselju Česma trebalo da bude otvoren u narednoj sedmici, do pravoslavnog Vaskrsa.

BANJALUKA BIRA „MAJKU GODINE“: Prijavljeno pet kandidatkinja

ISTEKAO je rok za prijavu kandidatkinja za titulu "Majka godine", a udruženja građana prijavila su ukupno pet kandidatkinja.

VUČIĆ: Cijene goriva će biti povećane samo za dinar

PREDSJEDNIK Srbije Aleksandar Vučić izjavio je da će danas cijene dizela i benzina biti povećane samo za dinar zahvaljujući intervenciji države i najavio da će država od sljedećeg petka preuzeti veći dio finansijskog tereta na sebe kako bi naftaši mogli više da zarade.

OPOZICIJA JOŠ BEZ KANDIDATA: Velika borba za mjesto za predsjednika Republike Srpske i srpskog člana Predsjedništva BiH

OPOZICIONI blok Srpske održao je još jedan sastanak, ali i dalje nisu uspjeli da približe stavove oko kandidata za predsjednika RS i srpskog člana Predsjedništva BiH.

DAN POLICIJE REPUBLIKE SRPSKE: Garantuju bezbjednost i vladavinu prava svih građana

POLICIJA Republika Srpska već 34 godine garantuje bezbjednost i vladavinu prava svih građana Srpske, poručio je ministar unutrašnjih poslova Željko Budimir.