„POSTAO SAM SMRT“: Kako je govorio „otac atomske bombe“ (VIDEO)

Foto: Printskrin/jutjub

Glavnu ulogu u ratnoj drami „Openhajmer“ tumači Kilijan Marfi. Mnogi predviđaju da će glumcu ova uloga donijeti Oskara.

Robert Openhajmer rodio se 1904. u Njujorku. Umro je 1967. u Prinstonu. Bio je direktor Instituta za napredne studije u Prinstonu. Ostao je upamćen po radovima iz nuklearne fizike. Otac atomske bombe kako ga nazivaju, otkrio je 1936. tip nuklearnih reakcija – stripping reakcije, koje igraju bitnu ulogu u određivanju nuklearne strukture.

Za vrijeme Drugog svjetskog rata nalazio se na čelu istraživačkog rada za proizvodnju atomske bobe u Los Alamosu u Novom Meksiku.

Nuklearna istraživanja su tokom Drugog svjetskog rata vršena u SAD, Japanu, Njemačkoj, Francuskoj, Velikoj Britaniji i Sovjetskom Savezu. Istorija kaže da je 16. jula 1945. eksplodirala prva nuklearna bomba u pustinji Novog Meksika. Tajna nuklearna proba „Triniti“ srovedena je u vazdušnoj bazi Alamogordo, koja se nalazi 120 kilometara od grada Albukerkija. Detonirana je tada bomba Gadžet odosno „naprava“.

Nedaleko od nulte tačke tog eksperimenta 20 fizičara bili su specijalnom bunkeru kako bi posmatrali eksploziju. Među njima je bio i Robert Openhajmer, rukovodilac naučnog projekta „Menhetn“, tokom čega je bomba i napravljena.

– Ako bi svjetlost hiljadu sunaca izbila odjednom na nebu, istovremeno – bili bi oni jednaki sjaju tog veličanstva – citirao je on hinduističku svetu pjesmu iz epa „Bhagavad gita“.

– Postao sam smrt, uništitelj svetova – izjavio je on.

Pojedini izvori navode da je nakon eksplozije prokomentarisao:

– Znali smo da svijet neće biti isti. Nekoliko ljudi se nasmejalo, nekoliko je plakalo, a drugi su ćutali.

Samo mjesec dana poslije testiranja šetog avgusta 1945. Amerikanci su bacili atomske bombe na Hirošimu i Nagasaki. Veliki broj naučnika koji su bili uključeni u projekat „Menhetn“ saznali su za to preko radija i iznenadili su se time.
Mada su postojala mišljenja da je atomska bomba i spasla milione ljudi jer je uticala na kraj rata, Robert Openhajmer je situaciju drugačije posmatrao, navode pojedini izvori. Rekao je da vidi krv na svojim rukama, kako je to jednom prilikom ispričao američkom predsjedniku Trumanu u Bijeloj kući. To ga je mučilo, do smrti. Iako je slavio zbog uspeha istraživanja, bilo mu je žao ljudskih žrtava. Obratio se Američkom filozofskom društvu:

– Stvorili smo najužasnije oružje na svijetu koje je iznenada i iskonski izmijenilo prirodu svijeta, stvorili smo stvar koja bi po svim standardima svijeta u kome smo odrasli mogla da se nazove zlom. A učinivši to ponovo smo postavili pitanje da li je nauka dobra za čovjeka.

Openhajmer je nakon rata imao negativan stav prema projektu H- bombe zbog čega je 1954. optužen za privrženost komunizmu. Dokazana je njegova lojalnost američkoj politici, ali mu je bio zabranjen pristup povjerljivim dokumentima o nuklearnom istraživanjima. Okrenuo se predavanjima i istraživanjima iz oblasti fizike. Predsednik Džon F. Kenedi dodelio mu je nagradu Enriko Fermi.

Džulijus Robert Openhajmer rođen je 22. aprila 1904. u Njujorku, u bogatoj njemačkoj jevrejskoj porodici. Njegov otac bavio se proizvodnjom odjeće. Američki fizičar odrastao je u stanu na Aper Vest Sajdu na Menhetnu. Školu etičke kulture završio je kao najbolji u razredu. Na Harvardu je najprije studirao hemiju, a zatim fiziku. Studije koje su trajale četiri godine završio je za tri godine. Pohađao je zatim studije atomike kod fizičara lorda Raderforda na Kembridžu, a onda i njemački Univerzitet u Gotingemu gdje mu je mentor bio naučnik Maks Born.

Doktor Born je izjavio da je Openhajmer bio izuzetno inteligentan, ali i sklon tome da druge studente prekida na predavanjima kako bi im pokazao koliko je intelektualno nadmoćniji od njih. Borio se sa depresijom i zbog toga tražio psihološku pomoć, a rekao mu je da mu je u borbi sa psihičkim smetanjama pomogla knjiga Marsela Prusta „U potrazi za izgubljenim vremenom“, ali i to što je vozio bicikl po Korzici.

Znali su ga i po šeširu koji je stalno nosio, a bio je sklon i porocima poput alkohola i cigareta. Znao je brojne jezike: latinski, francuski, njemački i grčki jezik. Volio je da izučava sanskrit kako bi mogao da čita omiljene hinduističke tekstove. Kolege profesori nisu ga naročito hvalili, ali studenti kojima je predavao jesu jer im je najčešće pričao o potencijalnim posljedicama različith teorija.

Imao je aferu sa komunistkinjom Džin Tatlok tridesetih godina prošlog vijeka, ona ga je upoznala sa ljevičarskom politikom. Bio je u braku sa Ketrin Kiti Puening, biologom i nekadašnjom komunistkinjom sa kojom je dobio dvoje djece, Pitera i Ketrin.

Godinu dana nakon što je otišao u penziju, 18. februara 1967. preminuo je od raka pluća, u 62. godini.

Film Roberta Nolana za sada dobija odlične ocjene i kritike.

(Žena Blic)

NAJNOVIJE IZ RUBRIKE

„SRBIJA POSTALA BANANA DRŽAVA“ Vučić navodi da je napravljeno milion evra štete

LIDER opozicije Aleksandar Vučić oglasio se na svom instagram profilu, rekavši kako je Srbija za kratko vrijeme postala "banana država".

POSLJEDNJI OPROŠTAJ: Poznato vrijeme i mjesto sahrane Gorana Sivaca

U BEOGRADU je u 66. godini, nakon duge i teške bolesti preminuo Goran Sivac, poručnik Vojske Republike Srpske. U Odbrambeno-otadžbinskom ratu učestvovao je od prvog dana kao komandir tenkovske čete II bataljona Prve oklopne brigade.

NOVI SAZIV NARODNE SKUPŠTINE: SNSD jači za pet mandata

SNSD je sa 34 poslanička mandata najjača politička partija u novom sazivu Narodne skupštine. Sa dosadašnjim koalicionim partnerima obezbijeđena je stabilna skupštinska većina od 54 poslanika, što predstavlja osnov za nastavak dosadašnje političke saradnje i formiranje nove Vlade. Prvi korak je konstituisanje Narodne skupštine Republike Srpske.

KOMADI BETONA RASUTI PO BRZOJ CESTI: Oštećen nadvožnjak na brzoj cesti Banjaluka–Laktaši

Na brzoj cesti Banjaluka–Laktaši primjetna su oštećenja na betonskoj konstrukciji jednog od nadvožnjaka koji povezuje Jablan i Trn, dok se na kolovozu ispod njega nalazi rasuti materijal, za koji se sumnja da potiče sa objekta. Fotografije sa ove frekventne saobraćajnice otvaraju pitanje bezbjednosti vozača i stanja putne infrastrukture.

Uhapšen komandant SAJ Igor Žmirić

PRIPADNICI Ministarstva unutrašnjih poslova, Sektora unutrašnje kontrole, danas su po nalogu javnog tužioca Prvog osnovnog javnog tužilaštva u Beogradu, donijeli rješenje o zadržavanju do 48 sati sledećim policijskim službenicima MUP Republike Srbije I. Ž. (1979), B. J. (1978), D. V. (1978), J. O. (1983), V. L. (1978), N. D. (1976), N. F. (1973), Z. V. (1972), i građaninu M.V. (1978), koji je u vrijeme izvršenja krivičnog dela bio policijski službenik MUP R Srbije, zbog postojanja osnova sumnje da su izvršili krivično djelo zlostavljanje i mučenje.

„NEDOPUSTIVO JE DA SPORTSKI KLUBOVI USRED SEZONE OSTAJU BEZ PROSTORA ZA TRENING U BORIKU“: Minić uputio jasnu poruku Gradu Banjaluka

PREDSJEDNIK Vlade Savo Minić rekao je da je nedopustivo da klubovi u Banjaluci usred sezone ostaju bez termina i prostora za trening i da očekuje od Gradske i uprave "Borika" da obezbijede uslove koje sportisti zaslužuju.

OGLASILA SE BIA: Tvrdnje o našem protivpravnom postupanju su lažne i zlonamerne

BEZBJEDNOSNO-informativne agencije (BIA) oglasila se saopštenjem povodom, kako se navodi, neistinitih, tendencioznih i zlonamernih tvrdnji o navodno protivzakonitom postupanju.

„NEĆU DATI OSTAVKU ZBOG VAŠE GALAME“: Blanuša se oglasio povodom prozivki na njegov račun

DA su pojedinci u SDS radili u toku kampanje koliko sada galame na društvenim mrežama rezultat SDS bi bio puno bolji.

JEZIV SNIMAK UKLETE KUĆE U KOJOJ JE MAJKA TUKLA BEBU DO SMRTI: Detalji monstruoznog zločina koji je potresao Novi Sad lede krv u žilama (FOTO/VIDEO)

U VEČERNJIM časovima 2. novembra u Novom Sadu dogodio se nezapamćen zločin u kojem je ubijena maloljetna djevojčica M.Š., stara svega godinu i po dana.

ISJEČENA NADSTREŠICA: Još jedan napad na srpsko groblje u FBiH

NA pravoslavnom groblju Gradina u selu Lozna, opština Banovići, isječena je nadstrešnica koju su napravili Srbi koji su izbjegli iz ovog sela kako bi se imali gdje okupljati za zadušnice i seosku slavu, saopšteno je iz Odbora za zaštitu prava Srba u FBiH.