ASADOV REŽIM VIŠE NE POSTOJI: Evo zašto je Putin pustio Bašara niz vodu

Foto: Tanjug/AP

Iako je njegova trenutna lokacija nepoznata, spekuliše se da je u Rusiji, kod svog dugogodišnjeg “zaštitnika” Vladimira Putina. Ono što se dogodilo sa Asadovim režimom, ali i Sirijom generalno, najslikovitiji i najtačniji je primjer posljedica ruske podrške i zaštite.

Kada su ušli u Damask, pobunjenici predvođeni grupom Hajat Tarir al Šam (HTS) na državnom televiziji objavili su kraj režima Asada.

– Bašar el Asad je otišao. Njegov zaštitnik – Rusija, na čelu sa Vladimirom Putinom, nije više bio zainteresovan da ga štiti – poručio je Tramp.

Kada su pobunjenici u toku jučerašnjeg dana ušli u predgrađe Damaska, Tramp je istakao da je Rusija u Siriji sada nemoćna.

– Opozicioni borci u Siriji potpuno su zauzeli brojne gradove, u veoma koordinisanoj ofanzivi. Rusija, zato što je tako vezana u Ukrajini, i sa gubitkom od preko 600.000 vojnika, izgleda je nesposobna da zaustavi ovaj bukvalni marš kroz Siriju, zemlju koju su godinama štitili – naveo je Tramp.

Prema njegovim riječima, u Siriji nikada nije bilo koristi za Rusiju, sem da intervencijom nanese udarac tadašnjem predsjedniku SAD Baraku Obami.

Modus operandi Vladimira Putina
Pristup Vladimira Putina podršci režimima u nevolji, kao što je onaj Bašara al Asada u Siriji, karakterističan je po kombinaciji vojne intervencije, ekonomske podrške i diplomatskog manevrisanja:

Janukovič u Ukrajini (2014): Viktor Janukovič, proruski predsjednik Ukrajine, dobio je snažnu podršku Moskve tokom svog mandata. Rusija je davala kredite i vršila pritisak na Ukrajinu da odbije sporazum o pridruživanju sa Evropskom unijom. Uprkos ovoj podršci, Janukovič je svrgnut tokom protesta na Majdanu. Rusija je tada anektirala Krim i podržala separatiste u istočnoj Ukrajini, ali je Janukovič pobjegao u Rusiju i njegov režim je pao.

Nazarbajev/Tokajev u Kazahstanu (nemiri 2022): Putin je podržao Kasima Žomarta Tokajeva tokom protesta u januaru 2022. i poslao trupe u okviru Organizacije ugovora o kolektivnoj bezbjednosti (ODKB) da stabilizuju situaciju. Dok je Tokajev zadržao vlast, nemiri su istakli krhkost ruskog uticaja u Centralnoj Aziji. Neki analitičari tvrde da se Tokajev od tada okrenuo ka diversifikaciji saveza, smanjujući oslanjanje na Moskvu.

Gadafi u Libiji (2011): Iako Gadafi nije bio direktno povezan sa Rusijom, Moskva se protivila intervenciji NATO-a i nastojala je da zadrži svoj uticaj u Libiji. Rusija je pokušala da diplomatski podrži Gadafija. Međutim, on je svrgnut i ubijen nakon intervencije NATO-a. Rusija je izgubila značajan uticaj u Libiji i od tada pokušava da ga povrati kroz podršku grupama poput snaga Halife Haftara.

Lukašenko u Bjelorusiji (u toku): Putin dosljedno podržava Aleksandra Lukašenka, posebno tokom protesta protiv njegovog režima 2020. Rusija je dala zajmove, političku podršku i bezbjednosne garancije. Lukašenko ostaje na vlasti, ali se sve više oslanja na Moskvu i gubi veliki dio suvereniteta Bjelorusije. Iako režim još nije pao, postao je simbol prevelike zavisnosti od Rusije, postavljajući pitanja o dugoročnoj stabilnosti.

Iz svih ovih primjera jasno je da Putinova podrška često sprečava trenutni kolaps režima, ali ne obezbjeđuje uvijek dugoročnu stabilnost ili uticaj. Režimi koje finansira i “brani” Putin mogu se suočiti sa unutrašnjim i spoljnim izazovima koji smanjuju njihovu otpornost čak i uz rusku podršku, prenosi Blic.

Sirijski premijer Mohamad Gazi al Džalali saopštio je da ostaje u svom domu u Damasku, kao i da je voljan da sarađuje sa opozicijom kako bi osigurao da javne institucije nastave da funkcionišu.

Asadov režim pao, Putin uskratio podršku
Pobunjeničke frakcije, sem naravno kurdskih snaga, podržava Turska, koja godinama priželjkuje Asadov pad. Sa druge strane nalazi se Rusija, koja je intervencijom u građanskom ratu već jednom sačuvala Asadov režim.

Sigurno je sirijski predsjednik i ovog puta računao na podršku Moskve i nadao se da će pobuna biti ugašena kao i ranije. Ali to se nije dogodilo.

Od kako je počela ofanziva pobunjenika prošle srijede činilo se da Putin nije voljan da sačuva režim Bašara el Asada.

– Asadova budućnost nikada nije izgledala ovako krhko, a čini se da Rusija nije u stanju, ili možda čak ni voljna, da ga spase. Odgovor ruskog predsjednika Vladimira Putina, koji je pomogao da se preokrene tok dugotrajnog građanskog rata u Siriji u Asadovu korist, je prigušen – rekao je za Blumbrg Čarls Lister, direktor Programa za borbu protiv terorizma i ekstremizma u Institutu za Bliski istok sa sjedištem u Vašingtonu.

Da Rusija nema plan da spasi Asada za Blumberg je potvrdila i osoba bliska Kremlju. Ruska ambasada u Damasku savjetovala je svojim građanima u Siriji da se evakuišu komercijalnim letovima dok je to još moguće.

Nakon duge dominacije sirijskim nebom, rusko vazduhoplovstvo je tokom ove pobune bilo nemoćno da zaustavi brzo napredovanje HTS-a duž puta M5 ka Homsu, trećem po veličini gradu u zemlji.

Pad Homsa omogućio je pobunjenicima da preseku put M1 koji povezuje glavni grad Damask sa priobalnim regionom, gdje se nalaze baze Tartus i Hmejmim. Šest brodova ruske flote sa sjedištem u Tartusu (tri fregate, dva pomoćna broda i podmornica) isplovili su na planirane vježbe četiri dana prije pada Asadovog režima. Tada je već bilo jasno da se Putin povlači iz Sirije. A znao je to i novoizabrani predsjednik Amerike Donald Tramp.

Tramp se oglasio nakon pada Asadovog režima i poručio da je on “pobjegao iz svoje zemlje” nakon što je izgubio rusku podršku, tačnije podršku Vladimira Putina.

NAJNOVIJE IZ RUBRIKE

TRAMP DAO ULTIMATIM EU: Suočićete se sa mnogo većim carinama

AMERIČKI predsjednik Donald Tramp rekao je da EU mora da ratifikuje svoj trgovinski sporazum sa SAD do 4. jula ili će se suočiti sa "mnogo višim" carinama. Trampov ultimatum uslijedio je pošto evropski zvaničnici nisu uspjeli da se dogovore o sporazumu.

TALAČKA KRIZA U BANCI U NJEMAČKOJ: Specijalci opkolili centar Zinciga, helikopteri nadljeću grad

U FILIJALI banke u njemačkom gradu Zincig, u saveznoj državi Rajni-Platinat, u toku je talačka kriza, a policija je saopštila da se u objektu nalazi više napadača i talaca, među kojima je i vozač transporta novca, prenosi "Bild".

ZBOG MITA: Bivši ministri u Kini osuđeni na uslovnu smrtnu kaznu

KINESKI vojni sud izrekao je danas uslovne smrtne kazne dvojici bivših ministara odbrane optuženim za primanje mita, saopštila je agencija Sinhua.

DONALD TRAMP: Primirje ostaje

AMERIČKI predsjednik Donald Tramp izjavio je novinarima da primirje između SAD i Irana ostaje na snazi, umanjujući značaj najnovije razmene vatre između američkih i iranskih snaga u Hormuškom moreuzu.

ŽESTOKI NAPAD: Ukrajina pogodila veliku rusku rafineriju i odbrambeni tehnološki centar (VIDEO)

UKRAJINSKE snage su tokom noći 8. maja navodno izvele napad na ključne ruske vojno industrijske objekte, gađajući rafineriju nafte i filijalu odbrambenog tehnološkog centra, prenose ruski Telegram kanali.

NOVA ESKALACIJA U ORMUSKOM MOREUZU: Meta napada napada UAE

PRIMIRJE između Sjedinjenih Američkih Država i Irana ozbiljno je uzdrmano nakon nove noćne eskalacije u Ormuskom moreuzu, gdje su američki i iranski vojni brodovi razmijenili vatru, dok su Ujedinjeni Arapski Emirati saopštili da su ponovo meta raketnih i dronskih napada iz pravca Irana.

OTVORENA PRIJETNJA ZELENSKOM: Rusi objavili mete odmazde ukoliko se usudi da napadne 9. maja

RUSKA državna televizija Rusija 1 objavila je spisak potencijalnih meta za "uzvratni udar“ na Kijev u slučaju "prekida parade povodom Dana pobjede" u Moskvi 9. maja.

POZNATO DA LI JE HANTAVIRUS NOVI KOVID: Hitno se oglasio SZO, evo kako se prenosi

SVETSKA zdravstvena organizacija saopštila je da slučajevi zaraze hantavirusom na kruzeru "MC Hondus" ne predstavljaju početak nove pandemije, kao i da je prenošenje tog virusa sa čoveka na čoveka moguće samo kod "produženog kontakta".

U NJEMAČKOJ OTET BIZNISMEN IZ BiH: Već dvije sedmice se bezuspješno traga za Ismetom

NJEMAČKA policija već dvije sedmice bezuspješno traga za Ismetom K. (51), biznismenom iz BiH, kojeg su nepoznati počinioci oteli na šumskom putu u blizini berlinskog naselja Vajdmanslust.

NASTAVIĆEMO PUTEM OTPORA: Iran odbio Trampa, nema otvaranja Ormuskog moreuza

VISOKI iranski zvaničnik rekao je da Iran neće dozvoliti SAD da ponovo otvore Ormuski moreuz sa “nerealnim planom“, a zatim da izađu iz rata bez plaćanja nadoknade “za svu štetu nanesenu Iranu“, javila je iranska državna televizija Pres TV.